Biejeingezeumerd 2023-3: nu te lezen.

Biejeingezeumerd 2023 nr. 3 verschenen

Biejeingezeumerd is het verenigingsblad van Milieu- en Heemkundevereniging Swalmen. Het bevat allerlei artikelen die met Swalmer onderwerpen hebben te maken. Natuurlijk het verenigingsnieuws, een verslag van onder andere de Hemelvaartsdagfietstocht naar interessante locaties in Roerdalen, de in juni gehouden open dag van onze vereniging en een beeldverslag van Open Monumentendag met dit jaar Zuidewijck Spick als hoofdattractie. Ook het (restant)jaarprogramma en enkele schenkingen zoals foto’s van de Covelt aan de Beeselseweg. Verder:
– Herm Geraedts leerde tijdens een lezing van Prof. dr. Peter Nissen waarom er zoveel kloosters zijn in Limburg en hoe de zusters van het Arme Kind Jezus in Swalmen terechtkwamen.
– Fons Nijssen doet verslag van de bijzonder geslaagde Swalmer editie van ‘Gluren bij de buren’ op 1 augustus. De Swalmengidsen vertelden aan de 160 deelnemers allerlei wetenswaardigheden over items in het centrum van Swalmen.
– Hans Heijnen vertelt aan de hand van een warmtekaartje hoe het er momenteel voorstaat met de Das in Swalmen. Het dier wordt zelfs in tuinen gesignaleerd.
– Nog steeds krijgt de redactie oorlogsverhalen aangeleverd. Deze keer het avontuur van Tuur Heynen: zijn evacuatiereis naar Makkum.
– Uit de oude doos een groepsfoto van de in 1999 gehouden reünie van oud-leerlingen en leerkrachten van de H. Hartschool. Enkele namen ontbreken nog.
– Annelies Hermans bezocht Harry Cuypers en vroeg hem honderduit over zijn reeds verwezenlijkte en nog uit te voeren plannen voor zijn natuurtuin aan de Asseltsestraat. Duurzaam bezig is hij in elk geval. Wat anderen weggooien levert hem bouwstenen op voor zijn projecten.
– Jacqueline Engelen en Corrie Smets halen herinneringen op aan de periode ’80-’90 waarin de MHVS een werkgroep Junioren had. Er werden tal van activiteiten georganiseerd die het doel hadden levenslang verwondering en liefde voor natuur en milieu te wekken bij de jeugdige deelnemers.
– Wiel Luys wilde zelf wel eens weten hoe dat grote kruis aan de voorzijde van het museum in Asselt er is gekomen. Zijn bevindingen zijn te lezen in het artikel ‘Het missiekruis in Asselt’.
– Wat gebeurde in Swalmen in april, mei en juni 2023. Wie kreeg er een lintje, hoe is het nu met de lelijke parkeerplaats bij de entree van Swalmen, welk oud gebruik werd ook dit jaar in Asselt in ere gehouden? Johanna Cox-Geraedts knipt alle artikelen over Swalmen uit en Riky Simons-Julicher haalt de meest relevante items daaruit.
– Els Janssen-van Avesaath schreef naar aanleiding van een krantenartikel uit 1934 een verhaal over een poppententoonstelling die gehouden werd ten behoeve van het in 1916 opgerichte, maar financieel aan de grond geraakte Groene Kruis in Swalmen. De jurering geeft een mooi beeld van het verenigingsleven, bedrijven en Swalmer inwoners die deelnamen aan deze poppenwedstrijd. Bekijk op de foto de maquette van de nieuwe Swalmer bad- en zweminrichting van inzender Gebrs. Geraedts, die de ereprijs in ontvangst mochten nemen.

Nieuwsgierig naar bepaalde artikelen? Exemplaren voor niet-leden zijn verkrijgbaar via redactie@mhvs.nl; of in de boekhandel en tijdens de openstelling op dinsdagmiddag in het verenigingslokaal aan Stationsstraat 15.

Nacht van de Nachtwandeling

Als vanouds organiseert Milieu- en Heemkunde Vereniging Swalmen in samenwerking met Heemkundevereniging Maas- en Swalmdal in het kader van de Nacht van de Nacht een nachtwandeling om aandacht te vragen voor het belang van nachtelijke duisternis.

Dit jaar starten we op zaterdag 28 oktober a.s. om 21.30 uur vanaf de parkeerplaats naast het gebouw het Groenewoud, Groenewoud 4 te Swalmen. De wandeling zal tot ca. 23.30 uur duren. Na afloop van de wandeling is er gelegenheid voor een gezellige nazit met soep bij een kampvuurtje op een prachtige plek in het Swalmdal.
In en rondom het Groenewoud zullen we onder leiding van een gids een nachtwandeling maken door de bossen. We zullen tijdens deze wandeling op allerlei manieren gebruik maken van onze zintuigen om ondanks de nachtelijke duisternis, toch goed en veilig te wandelen. Ook zullen we de nodige aandacht geven aan de nachtdieren en hoe we deze kunnen waarnemen in het donker. We zien dan hopelijk de sterrenhemel en daar interessante dingen over horen.

Op zaterdag 28 oktober is het volle maan. We zullen dan afhankelijk van de mate van bewolking behoorlijk wat licht hebben in de nacht. Dit maakt de wandeling niet minder leuk.
Wie wil deelnemen dient zich aan te melden via info@mhvs.nl. Er is een maximum aan het aantal deelnemers.

Paddenstoelenwandeling zaterdag 30 september 2023

Paddenstoelen, als kind zing je er al over. Wereldwijd is het aantal soorten gigantisch en er worden nog voortdurend nieuwe soorten ontdekt.

Van de duizenden soorten die we in ons land kennen, komen er ook veel voor in onze omgeving.

We denken dan dat een paddenstoel (fungi) bestaat uit een ‘hoed’ op een steel. Maar velen zijn ook korst-, schijf-, beker-, kelk-, knots- of koraalvormig. Ook de kleur, geur, smaak en standplaats zijn bepalend bij de verschillende soorten.

Ze behoren tot het rijk der schimmels en wilt u meer zien en beleven, dan bent u van harte uitgenodigd om, samen met Loe Giesen en de MHVS, deze wandeling mee te maken.

Vertrekpunt om 10.00u. op de parkeerplaats tegenover het zwembad, Bosstraat 115 te Swalmen, de wandeling eindigt rond 12.30u.

Aanmelden kan via info@mhvs.nl.

RABO Club Support 2023

De Rabobank heeft voor zijn leden de stemperiode van de RABO Club Support geopend tot 26 september. Indien u kunt mee stemmen, denk dan ook aan de MHVS. Uw stem zorgt dat de Rabobank ons als MHVS financieel steunt. Dat maakt het mogelijk om in Swalmen heemkunde, cultuurhistorie, landschap, natuur en milieu te beschermen en veel mensen daarvan te laten genieten.

Wij hopen op uw stem.

Groepsfoto van kinderen van een hockeyclub

Druk bezochte Gluren bij de Buren

Gisteravond, 1 augustus, waren in het kader van Gluren bij de Buren een 160-tal belangstellenden aanwezig in het centrum van Swalmen waar door dhr. Peter Korten (van het LGOG) de avond werd ingeleid in de St. Lambertuskerk.
Na een korte bloemlezing over Swalmen en zijn historische plekken door Henri Smeets en een interessante uitleg over de historie van de St. Lambertuskerk door Wim Evers ging iedereen op pad om samen met de Swalmengidsen meer te weten te komen over enkele interessante plekken in het mooie Swalmen.

Op het Dr. Crasbornplein vertelde Piet Heijman vol enthousiasme over ‘zijn’ huisarts Dr. Crasborn.

Charles Konings had de eer om bij het Mathieu Cordang monument aan de Rijksweg de aanwezigen de verhalen te vertellen over deze uitzonderlijke ‘onbekende’ Nederlandse top-wielrenner. Ook deelde hij het verhaal over de eerste Nederlandse personenauto die gebouwd is in Swalmen door zijn naamgenoot P. Konings, bekend van de latere Machinefabriek en IJzergieterij Konings.

Bij de Brugstraat was het de beurt aan Peter van Cruchten. Uitleg over de historie van de brug, de Heilige Nepomucenus en het ‘Tolhuis’ naast de kerk waar je geen tol hoefde te betalen.

Het Meulehoes, waar Henri Smeets de geschiedenis vertelde over dit bijzondere monument dat in vroeger tijden niet alleen als molen diende maar in het dagelijkse leven van vele Swalmenaren een huishoudelijke en ook sociale functie had. Menig Swalmenaar is hier groot geworden met het uithalen van kwajongensstreken.

Terug op de markt maken we nog een rondje langs alle markante gebouwen aan de markt. Herm (van Pompe Koen) Geraedts vertelt hierover zonder de smeuige details te vergeten over de vele kroegen die Swalmen rijk was.

Na deze vermakelijke avond zochten velen nog de geopende terrassen op, om na te praten over Gluren bij de Buren. Een geslaagde en gezellige avond. Tot weerziens in Zjwame.

Gluren_bij_de_buren_2023_081

Open Monumentendag 9 september 2023

Open Monumentendag op zaterdag 9 september 2023 van 13.00-17.00 uur. Het thema dit jaar is ‘Levend Erfgoed’.

In het kader van bovengenoemde Open Monumentendag organiseert de Milieu- en Heemkunde Vereniging een fietstocht langs diverse monumentale gebouwen die Swalmen, Boukoul en Asselt rijk zijn. De fietstocht is ongeveer 15 km lang en gaat over goed begaanbare wegen.

De fietstocht start bij ‘Heerenhuis’ familie J. Hendrickx- Crijns, Stationsstraat 15 te Swalmen.

Dit voormalige ‘Heerenhuis’ behoorde vroeger toe aan de brouwersfamilie Jos Hendrickx-Crijns uit Swalmen. Het bedrijvencomplex waartoe deze woning behoort is thans in handen van Boortmalt, wereldleider op het gebied van mouterij met een productiecapaciteit van 3 miljoen ton. De Milieu- en Heemkunde Vereniging mag dit huis gebruiken als verenigingslokaal. Vanuit deze locatie start een fietsroute.

Dit jaar staat een drietal monumenten in de kijker:

De Genoenhof, Naborchweg 1 te Swalmen.

De Genoenhof of Nieuwenhof genoemd, is een voormalige boerenhoeve die destijds bij kasteel Hillenraad behoorde. Kenmerkend zijn de blauw-witte geschilderde luiken en deuren.
In een akte uit 1381 wordt voor het eerst melding gemaakt van dit gebouw. Thans is het pand in gebruik van Emmaus. Emmaus Perspectief vangt dak- en thuisloze mensen op die even een steun in de rug nodig hebben. Deze bewoners werken naar vermogen mee in het kringloopbedrijf en in de horeca.

De Genaenhof, Schroefstraat 9 te Swalmen.

De Genaenhof ook wel Oudenhof genoemd is ook een voorbeeld van ‘Levend Erfgoed’, en maakt deel uit van Asselt Beschermd Dorpsgezicht. Was het vroeger een veeteeltbedrijf, sinds enkele jaren is door de eigenaar en beheerders gekozen voor een andere opzet. Goed zijn voor de aarde is hun doel en streven naar een bijzonder stukje Limburgs buitengebied waar natuur, landbouw en maatschappelijke functie met elkaar verbonden worden. De eigenaar en beheerders zijn graag bereid om tekst en uitleg te geven over deze bijzondere bedrijfsvoering.

Kasteelboerderij Zuidewijk Spick, Raaystraat 1B te Boukoul-Swalmen.

Kasteelboerderij Zuidewijk Spick dateert in zijn huidige vorm naar alle waarschijnlijkheid uit de 17e en 18e eeuw. Zuidewijk Spick ontleent zijn naam aan Frederik Jacob Ridder Heereman van Zuydtwijck, een van de vroegere bewoners die in 1725 eigenaar werd. Op deze hoeve is het thema ‘Levend Erfgoed’ overduidelijk. Waar grootouders met kinderen en kleinkinderen wonen, en waar werken en leven hand in hand gaan, samen met het in stand houden van dit monumentale pand. U kunt deze idyllische plek bezoeken, er is een stand met foto’s van het heden en uit ’t verleden. Tevens ligt er een mooie brochure klaar waarin de beknopte geschiedenis van Zuidewijk Spick verteld wordt, aangevuld met recente foto’s. Een mooie uitbreiding van de reeks publicaties die al door de Milieu- en Heemkunde Vereniging zijn uitgegeven. Ook is er de mogelijkheid om boeken te kopen die wij in het verleden uitgaven over de Swalmer geschiedenis, het Zjwaams dialect e.a.

U bent van harte welkom.

Het bestuur en de werkgroepleden nodigen u van harte uit om deel te nemen aan deze mooie fietstocht.

De routebeschrijving is gratis verkrijgbaar op ons startpunt bij ons verenigingslokaal gelegen aan de Stationsstraat 15 te Swalmen.

foto: Els Thissen-Heynen, Zuidewijck Spick

Biejeingezeumerd 2023-2 is verschenen

Het tweede nummer van de zestiende jaargang van het kwartaalblad van de Milieu- en Heemkunde Vereniging Swalmen is verschenen. Naast het verenigingsnieuws (zoals de onlangs gehouden ledenvergadering), het jaarprogramma, foto’s en schenkingen staan er weer de nodige interessante artikelen in.
-Herm Geraedts schreef namens het bestuur een artikel over industrieterrein Zevenellen aan de overkant van de Maas bij Buggenum. Uitgebreid wordt stilgestaan bij de bedrijven die daar al gevestigd zijn of daar gaan komen en vooral waarom we ons daar zorgen over moeten maken.
-Gerry Nijssen-Severens doet verslag van de opschoondag in Swalmen op 18 maart j.l. Mooi dat die dag ook de Nepomukmedaille werd uitgereikt aan de groep die ‘Zjwame sjoon hèlt’.
-Uit de oude doos komt deze keer een klassenfoto uit 1970 waarop de meisjes van de zesde klas van zuster Alreda van de Heilig Hartschool poseren. Hun namen zijn bekend.
-Tijdens en na de Eerste Wereldoorlog kwamen verzwakte en ondervoede kinderen uit Duitsland, België, Oostenrijk en Hongarije naar Nederland om aan te sterken. Zo ook Mathilde Instenberg, die later met Handrie Suilen uit Swalmen trouwde. Els Janssen-van Avesaath interviewde hun dochter Trees Leppers-Suilen en stelde vragen als: “Werd Mathilde als Duitse met open armen ontvangen binnen de familie van haar man Handrie?”
-Joeri Ritzen werkt als afstudeerproject aan een korte film over de veranderingen in onder meer Swalmen aan de hand van oude verhalen en vertelt alvast iets over inhoud en manier van werken. ‘Modern Miense’gaat de film heten en de première zal in Swalmen plaatsvinden.
-Wie waren het voorbije carnavalsseizoen de hoogheden, wat doen we in Swalmen zoal voor de hier ondergebrachte Oekraïners, wie stopt er na vijftig jaar als rij-instructeur en in welk verzorgingstehuis is een expositie van schoolfoto’s te bekijken? Antwoorden op deze en meer vragen in de rubriek ‘Wat gebeurde in Swalmen in januari, februari en maart 2023’.
-In het archief van de MHVS kwamen Angelina Antić en Els Janssen-van Avesaath het dossier van de geitenfokvereniging tegen met gegevens van 1908 tot 1952. Lees alle wederwaardigheden in het artikel ‘De geit – de koe van de kleine man, de geitenboer’.

Nieuwsgierig naar bepaalde artikelen? Zorg dat u een exemplaar van het blad te pakken krijgt. Voor niet-leden is het te koop via redactie@mhvs.nl of in de boekhandel en tijdens de openstelling in de verenigingslokalen.